człowiek
Autor: Simon Makin | dodano: 2018-07-30
Sokole oko

Nie wszyscy potrafimy równie sprawnie wychwytywać szczegóły. Jak wynika z najnowszych badań, nasze umiejętności zauważania czegoś, co pojawia się jedynie na krótki moment, na tle dużej liczby innych przedmiotów bądź poza obszarem naszej uwagi, są uwarunkowane tą samą indywidualną cechą układu percepcyjnego – sprawnością percepcyjną – którą ludzie odznaczają się w różnym stopniu. Badacze są przekonani, że ustalenia te pozwolą pewnego dnia opracować naukową metodę oceny przydatności kandydatów do pracy w zawodach, w których liczy się umiejętność uważnej obserwacji.

Psycholodzy Joshua Eayrs i Nilli Lavie z University College London stawiali przed uczestnikami testów wiele zadań o charakterze wizualnym. Jedno z nich polegało na podawaniu liczby przedmiotów pojawiających się na ekranie przez jedną dziesiątą sekundy – umiejętność ta nosi nazwę subityzowania. W innych mierzono zdolność zauważania drobnych różnic pomiędzy dwiema realistycznymi scenkami, odnotowywania zmiany zachodzącej na skraju ekranu, gdy uwaga skupiona jest na jego środku, oraz śledzenia jednocześnie kilku kropek poruszających się pomiędzy kropkami nieruchomymi.

Ci, którzy osiągnęli znakomite wyniki w subityzowaniu, generalnie wypadali dobrze i w pozostałych zadaniach, donieśli członkowie zespołu badawczego w artykule opublikowanym online w marcu bieżącego roku w Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance. „To pierwszy przypadek, kiedy udało się wyróżnić sprawność jako odrębną cechę układu percepcyjnego – mówi Lavie. – Jest to nader istotna właściwość, która determinuje, ile informacji potrafimy przetworzyć w przypadku ich nadmiaru”.

Teoretycznie, poziom wykonania jakiegokolwiek zadania wymagającego wykazania się sprawnością percepcyjną (nie tylko tych, które były przedmiotem testów) pozwala przewidzieć wyniki osiągnięte we wszystkich pozostałych. Zespół Lavie wykazał również, iż sprawność percepcyjna to nie to samo, co ogólne umiejętności poznawcze, a także wykluczył wpływ innych ewentualnych czynników, na przykład zróżnicowanego stopnia motywacji.

Są to wprawdzie interesujące i wyglądające na wiarygodne, niemniej wciąż wstępne rezultaty i muszą one zostać potwierdzone w sposób niezależny przy zastosowaniu większych prób, mówi psycholog Matt Meier z Western Carolina University, który nie uczestniczył w tych badaniach.

Autorzy studium są zdania, że ich ustalenia pomogą w opracowaniu testów pozwalających weryfikować potencjalnych kandydatów na stanowiska, gdzie odpowiednie reagowanie na bodźce wizualne ma krytyczne znaczenie dla bezpieczeństwa, na przykład kontrolerów lotów, pracowników ochrony bądź obserwatorów wojskowych. Lavie poinformowała, że jej zespół prowadzi już analizy, czy na podstawie pomiaru sprawności percepcyjnej da się przewidzieć, czy ktoś faktycznie nadaje się do wykonywania pracy tego typu.

Więcej w miesięczniku „Świat Nauki" nr 08/2018 »
Drukuj »
Ten artykuł nie został jeszcze skomentowany.
Aktualne numery
08/2018
10/2017 - specjalny
Kalendarium
Sierpień
16
W 1728 r. Vitus Bering odkrył Wyspy Diomedesa w Cieśninie Beringa.
Warto przeczytać
Najsłynniejszy brytyjski matematyk zabiera nas w podróż do granic wiedzy, by pokazać to, czego się nigdy nie dowiemy.

Logowanie

Nazwa użytkownika

Hasło

Autor: Simon Makin | dodano: 2018-07-30
Sokole oko

Nie wszyscy potrafimy równie sprawnie wychwytywać szczegóły. Jak wynika z najnowszych badań, nasze umiejętności zauważania czegoś, co pojawia się jedynie na krótki moment, na tle dużej liczby innych przedmiotów bądź poza obszarem naszej uwagi, są uwarunkowane tą samą indywidualną cechą układu percepcyjnego – sprawnością percepcyjną – którą ludzie odznaczają się w różnym stopniu. Badacze są przekonani, że ustalenia te pozwolą pewnego dnia opracować naukową metodę oceny przydatności kandydatów do pracy w zawodach, w których liczy się umiejętność uważnej obserwacji.

Psycholodzy Joshua Eayrs i Nilli Lavie z University College London stawiali przed uczestnikami testów wiele zadań o charakterze wizualnym. Jedno z nich polegało na podawaniu liczby przedmiotów pojawiających się na ekranie przez jedną dziesiątą sekundy – umiejętność ta nosi nazwę subityzowania. W innych mierzono zdolność zauważania drobnych różnic pomiędzy dwiema realistycznymi scenkami, odnotowywania zmiany zachodzącej na skraju ekranu, gdy uwaga skupiona jest na jego środku, oraz śledzenia jednocześnie kilku kropek poruszających się pomiędzy kropkami nieruchomymi.

Ci, którzy osiągnęli znakomite wyniki w subityzowaniu, generalnie wypadali dobrze i w pozostałych zadaniach, donieśli członkowie zespołu badawczego w artykule opublikowanym online w marcu bieżącego roku w Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance. „To pierwszy przypadek, kiedy udało się wyróżnić sprawność jako odrębną cechę układu percepcyjnego – mówi Lavie. – Jest to nader istotna właściwość, która determinuje, ile informacji potrafimy przetworzyć w przypadku ich nadmiaru”.

Teoretycznie, poziom wykonania jakiegokolwiek zadania wymagającego wykazania się sprawnością percepcyjną (nie tylko tych, które były przedmiotem testów) pozwala przewidzieć wyniki osiągnięte we wszystkich pozostałych. Zespół Lavie wykazał również, iż sprawność percepcyjna to nie to samo, co ogólne umiejętności poznawcze, a także wykluczył wpływ innych ewentualnych czynników, na przykład zróżnicowanego stopnia motywacji.

Są to wprawdzie interesujące i wyglądające na wiarygodne, niemniej wciąż wstępne rezultaty i muszą one zostać potwierdzone w sposób niezależny przy zastosowaniu większych prób, mówi psycholog Matt Meier z Western Carolina University, który nie uczestniczył w tych badaniach.

Autorzy studium są zdania, że ich ustalenia pomogą w opracowaniu testów pozwalających weryfikować potencjalnych kandydatów na stanowiska, gdzie odpowiednie reagowanie na bodźce wizualne ma krytyczne znaczenie dla bezpieczeństwa, na przykład kontrolerów lotów, pracowników ochrony bądź obserwatorów wojskowych. Lavie poinformowała, że jej zespół prowadzi już analizy, czy na podstawie pomiaru sprawności percepcyjnej da się przewidzieć, czy ktoś faktycznie nadaje się do wykonywania pracy tego typu.