ziemia
Autor: Yasemin Saplakoglu | dodano: 2018-01-26
Bezglutenowa pszenica?


Świeżo upieczona bułka przypomina miękką, puchatą chmurkę. Apetyczną konsystencję w znacznym stopniu nadaje pieczywu gluten – grupa białek, które występują w pszenicy, życie i jęczmieniu. Jednak w przypadku osób dotkniętych poważną chorobą autoimmunologiczną – celiakią – gluten niszczy jelito cienkie. U wielu innych osób występuje łagodniejsza forma nietolerancji glutenu i unikają one pokarmów, które go zawierają.

Pieczywo bezglutenowe jest zwykle przyrządzane z innych mąk, na przykład ryżowej albo ziemniaczanej, dlatego jego smak i konsystencja są inne niż w przypadku pieczywa pszennego. Jednak naukowcy poinformowali, że znaleźli sposób na modyfikację pszenicy metodami inżynierii genetycznej, dzięki czemu zawiera ona znacznie mniejsze ilości najbardziej kłopotliwej formy glutenu, nie eliminując przy tym innych białek, które nadają pieczywu charakterystyczny smak i elastyczność.

Modyfikowane genetycznie zboża są przedmiotej ostrej debaty na całym świecie. Niektóre państwa, w tym Francja i Niemcy, zakazują ich uprawy. Największe wątpliwości wywołuje fakt wprowadzania DNA pochodzącego od jednego gatunku do innego, mówi Francisco Barro, biotechnolog roślin z Institute of Sustainable Agriculture w Hiszpanii. Chcąc uniknąć takich genetycznych krzyżówek, Barro wraz ze współpracownikami wykorzystali technikę edycji genów CRISPR/Cas9 do wycinania wybranych genów z genomu pszenicy.

W swoim badaniu skupili się na alfa-gliadynach – białkach glutenu, które są uważane za najkłopotliwsze dla układu odpornościowego. Naukowcy zaprojektowali fragmenty materiału genetycznego, który sterował białkiem Cas9, aby wyciąć jakby nożyczkami 35 spośród 45 genów dla alfa-gliadyn. We wrześniu zespół poinformował w wersji online czasopisma Plant Biotechnology Journal, że zmodyfikowana w ten sposób pszenica w badaniach laboratoryjnych wywoływała o 85% słabszą reakcję immunologiczną.

Wendy Harwood, genetyk roślin uprawnych z John Innes Center w Anglii, która nie brała udziału w tym badaniu, zaznacza, że pszenica poddana inżynierii musi przejść długą drogę, zanim trafi na rynek. „Nie sądzę, żeby to był koniec tej historii – mówi. – To jedynie naprawdę ważny krok w kierunku wyprodukowania czegoś, co może być niezwykle przydatne”. Aby opracować szczep pszenicy całkowicie bezpieczny dla pacjentów z celiakią, naukowcy będą być może musieli zająć się większą liczbą genów glutenu. Barro mówi, że jego zespół nad tym pracuje. 

Więcej w miesięczniku „Świat Nauki" nr 02/2018 »
Drukuj »
Ten artykuł nie został jeszcze skomentowany.
Aktualne numery
08/2018
10/2017 - specjalny
Kalendarium
Sierpień
16
W 1728 r. Vitus Bering odkrył Wyspy Diomedesa w Cieśninie Beringa.
Warto przeczytać
Najsłynniejszy brytyjski matematyk zabiera nas w podróż do granic wiedzy, by pokazać to, czego się nigdy nie dowiemy.

Logowanie

Nazwa użytkownika

Hasło

Autor: Yasemin Saplakoglu | dodano: 2018-01-26
Bezglutenowa pszenica?


Świeżo upieczona bułka przypomina miękką, puchatą chmurkę. Apetyczną konsystencję w znacznym stopniu nadaje pieczywu gluten – grupa białek, które występują w pszenicy, życie i jęczmieniu. Jednak w przypadku osób dotkniętych poważną chorobą autoimmunologiczną – celiakią – gluten niszczy jelito cienkie. U wielu innych osób występuje łagodniejsza forma nietolerancji glutenu i unikają one pokarmów, które go zawierają.

Pieczywo bezglutenowe jest zwykle przyrządzane z innych mąk, na przykład ryżowej albo ziemniaczanej, dlatego jego smak i konsystencja są inne niż w przypadku pieczywa pszennego. Jednak naukowcy poinformowali, że znaleźli sposób na modyfikację pszenicy metodami inżynierii genetycznej, dzięki czemu zawiera ona znacznie mniejsze ilości najbardziej kłopotliwej formy glutenu, nie eliminując przy tym innych białek, które nadają pieczywu charakterystyczny smak i elastyczność.

Modyfikowane genetycznie zboża są przedmiotej ostrej debaty na całym świecie. Niektóre państwa, w tym Francja i Niemcy, zakazują ich uprawy. Największe wątpliwości wywołuje fakt wprowadzania DNA pochodzącego od jednego gatunku do innego, mówi Francisco Barro, biotechnolog roślin z Institute of Sustainable Agriculture w Hiszpanii. Chcąc uniknąć takich genetycznych krzyżówek, Barro wraz ze współpracownikami wykorzystali technikę edycji genów CRISPR/Cas9 do wycinania wybranych genów z genomu pszenicy.

W swoim badaniu skupili się na alfa-gliadynach – białkach glutenu, które są uważane za najkłopotliwsze dla układu odpornościowego. Naukowcy zaprojektowali fragmenty materiału genetycznego, który sterował białkiem Cas9, aby wyciąć jakby nożyczkami 35 spośród 45 genów dla alfa-gliadyn. We wrześniu zespół poinformował w wersji online czasopisma Plant Biotechnology Journal, że zmodyfikowana w ten sposób pszenica w badaniach laboratoryjnych wywoływała o 85% słabszą reakcję immunologiczną.

Wendy Harwood, genetyk roślin uprawnych z John Innes Center w Anglii, która nie brała udziału w tym badaniu, zaznacza, że pszenica poddana inżynierii musi przejść długą drogę, zanim trafi na rynek. „Nie sądzę, żeby to był koniec tej historii – mówi. – To jedynie naprawdę ważny krok w kierunku wyprodukowania czegoś, co może być niezwykle przydatne”. Aby opracować szczep pszenicy całkowicie bezpieczny dla pacjentów z celiakią, naukowcy będą być może musieli zająć się większą liczbą genów glutenu. Barro mówi, że jego zespół nad tym pracuje.